به گفته این فعال اقتصادی، مدیریت عرضه ارز و ایجاد اطمینان در میان بازیگران بازار، نقش مهمی در تثبیت قیمتها دارد. هرگاه بازار احساس کند منابع ارزی کافی و پایدار وجود دارد، تصمیمگیریها و رفتارهای هیجانی محدود میشود و نرخ ارز بیشتر منعکسکننده واقعیات اقتصادی خواهد بود تا واکنشهای زودهنگام به اخبار سیاسی. از این رو، شفافیت و ثبات سیاستهای ارزی بانک مرکزی، کلید کاهش بیثباتی و افزایش اعتماد فعالان اقتصادی است.
عضو اتاق بازرگانی ایران با تأکید بر تأثیر قابل توجه هیجانات سیاسی بر نوسانات قیمت دلار، توضیح داد که بازار ارز تنها تحت تأثیر متغیرهای اقتصادی قرار ندارد و رفتار آن اغلب با واکنشهای روانی به اخبار سیاسی و بینالمللی شکل میگیرد. انتشار هر خبر مربوط به تحریمها، توافقات بینالمللی یا تغییر سیاستهای داخلی میتواند حتی بدون تغییر واقعی در عرضه و تقاضای ارز، قیمتها را به سرعت تحت تأثیر قرار دهد. در چنین شرایطی، نگرانیها و شایعات میتوانند باعث افزایش تقاضای هیجانی، خرید پیش از موعد ارز یا احتکار شوند و نوسانات شدیدی ایجاد کنند.
او افزود که بانک مرکزی با تأمین به موقع و کامل نیازهای ارزی واقعی واردکنندگان، تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی، میتواند این نوع نوسانات روانی را کاهش دهد. وقتی بازار اطمینان داشته باشد که منابع ارزی کافی و پایدار وجود دارد، واکنشها به اخبار و شایعات کمتر میشود و قیمت ارز بیشتر منعکسکننده واقعیات اقتصادی خواهد بود تا هیجانات گذرا. این موضوع نه تنها ثبات بازار را افزایش میدهد، بلکه به کاهش ریسک معاملات، برنامهریزی دقیقتر فعالان اقتصادی و بهبود جریان تجارت کمک میکند.
نقش بانک مرکزی در تثبیت بازار و کاهش نوسانات
علاوه بر این، شفافیت و اطلاعرسانی مستمر بانک مرکزی درباره سیاستها، میزان عرضه ارز و اولویتهای تخصیص، نقش کلیدی در افزایش اعتماد دارد. وقتی فعالان بازار بدانند که قوانین و فرآیندها شفاف و قابل پیشبینی است، احتمال رفتارهای هیجانی کمتر میشود و بازار قادر است به جای واکنشهای لحظهای، به تدریج با تحولات هماهنگ شود. در نهایت، این اقدامها موجب میشود نرخ ارز نه تنها باثباتتر باشد، بلکه انعکاسدهنده وضعیت واقعی اقتصاد و تعاملات تجاری کشور با جهان باشد، نه تنها نتیجه شوکهای خبری یا سیاسی.
مسعود دانشمند؛ عضو اتاق بازرگانی ایران و فعال تجاری در پاسخ به این پرسش که افزایش نرخ ارز طی روزهای گذشته را تا چه حد ناشی از هیجانات مرتبط با اخبار فعالسازی احتمالی مکانیسم ماشه میدانید، گفت: در سالهای گذشته بارها شاهد این روند بودهایم که افزایش نرخ ارز ناشی از هیجانات روانی و برهم ریختن طرف تقاضا به دلیل نگرانیهای سیاسی است.
وی با بیان اینکه فضای سیاسی عامل مهم هیجانی شدن نرخ در بازار ارز است، تصریح کرد: کارکرد اخبار سیاسی در این سالها از مردم پوشیده نیست؛ بنابراین نمیتوان میزانی از هیجانی بودن افزایش نرخها را انکار کرد، چراکه در حال حاضر با پمپاژ اخبار سیاسی امیدوار کننده به توافقات و عدم جنگ شاهد عقبگرد نرخ ارز در بازار هستیم.
کاهش و ثبات نرخ ارز ممکن خواهد بود
دانشمند در این باره تاکید کرد: در کنار تأثیراتی که فضای سیاسی بر نرخ ارز و جو هیجانی بازار میگذارد که در این زمینه ملموس است؛ نباید رابطه بین عرضه و تقاضای ارز در تعیین نرخ فراموش شود. بخشی از این سازکار وابسته به نوع مدیریت بازارساز و میزان تأمین نیازهای ارزی جامعه است.
این فعال اقتصادی تاکید کرد: در صورتی که تمام نیازهای ارزی بازار یعنی نیازهای درست و معمول و معقول مانند ارز مسافرتی و دانشجویی یا ارز مواد اولیه و سرمایهای مورد نیاز تولید و … توسط بانک مرکزی تأمین شود، بخش روانی و هیجانی نیز کمرنگ میشود و بازار به سرعت نمیتواند از نرخهای معمول عبور کند و نرخهای جدیدی ثبت کند.
عضو اتاق بازرگانی ایران در پایان گفت: بخشی از افزایش نرخ ارز که ناشی از هیجانات روانی اخبار سیاسی است، با فروکش کردن تحریمها و انعکاس اخبار امیدبخش تعدیل میشود، همانگونه که در روزهای اخیر دیدیم این اتفاق با اخبار مثبت سیاسی رقم خورد؛ بنابراین برای عدم افزایش قیمتها باید به سمت مدیریت عرضه و تقاضا حرکت کرد تا کاهش و ثبات نرخ ارز در قیمتهای معقول نتیجه نهایی باشد.
منبع:
مهر
خبرنگار گسترش
