اقتصاد آنلاین، آرمان هنرکار؛ «بالاخره تک نرخی شدیم» بله درست خواندید، عبدالناصر همتی، ریاست جدید بانک مرکزی که تنها ۵ روز از زمان انتصابش میگذرد به وعده خود که تک نرخی کردن ارز بود عمل کرد. تا پیش از این واردکنندگان و صادرکنندگان مجبور بودند ارز حاصل از تجارت خود را در مرکز مبادله با قیمت ۷۰ هزار تومان در تالار اول و ۱۰۰ هزار تومان در تالار دوم به فروش برسانند و عملا بخش عمدهای از بهای محصولی که مدتها برای تولید و صادرات آن زحمت کشیده بودند را در اختیار دولت قرار دهند. مسلم است که هیچ کسی علاقه ندارد برچسب حراج بر داراییاش بزند و به همین خاطر بسیاری از کسانی که اقدام به صادرات میکردند ارز حاصل از آن را یا به کشور باز نمیگرداندند و یا آن را به صورت غیر رسمی وارد کشور میکردند. البته حق نیز با آنها بود و نه با افرادی که با دستور آنها را مجبور میکردند که ارز را با قیمت غیر واقعی به کشور برگردانند چراکه در نتیجه این اتفاق، ارزی به داخل بر نمیگشت و اگر قرار بر بازگشت بود با کم اظهاری در هنگام صادرات جبران میشد.
همتی بورس را نجات داد
عبدالناصر همتی که پیشتر قصد داشت این مسئله را در قامت وزیر اقتصاد اجرایی کند، اما نمایندگان تثبیتگرا نهتنها فرصت انجام این کار را به او ندادند، بلکه وی را استیضاح کردند، در کمتر از یک هفتهای که در ساختمان بانک مرکزی مستقر شده است، نرخ ارز تالار اول و دوم مرکز مبادله را یکسان کرده است. در حال حاضر تنها نهادههای دامی و دارو با نرخ ۲۸۵۰۰ تومان وارد میشوند؛ امری که امید میرود در ادامه و با اقدامات وزیر اقتصاد فعلی که بهطور کامل با سیاستهای دستوری مخالف است، این دو مورد نیز با نرخ آزاد محاسبه شوند و منابعی که تاکنون به این بخش تخصیص داده میشد، به انتهای زنجیره، یعنی به دست مصرفکننده، برسد.
تأمین مالی تولید با تکنرخی شدن ارز
همتی در روز چهارشنبه هفته گذشته رسماً اعلام کرد که از بازار سرمایه حمایت میکند و در یکی از مهمترین اقدامات چند سال اخیر، در روز تاریخی ۱۵ دیماه ۱۴۰۴، بزرگترین حمایت را از بورس به عمل آورد. او با تکنرخی کردن ارز صنایع صادراتی، سود خالص این صنایع را نزدیک به ۸۰ درصد افزایش داد؛ اتفاقی که میتواند تمایل عمومی به سرمایهگذاری را بهطور محسوسی تقویت کند. در ادامه این مسیر، طرح وزارت اقتصاد با عنوان «رویش» که تأمین مالی صنایع بزرگ را بر دوش بازار سرمایه گذاشته است نیز قابلیت تحقق بیشتری پیدا میکند.
بیشترین سود نصیب کدام صنایع میشود؟
زمانی که صحبت از صادرات به میان میآید، نام شرکتهای فولادی و پتروشیمی به ذهن متبادر میشود. این دو صنعت، یعنی شرکتهایی که با معدن و چاههای نفت سروکار دارند، بیشترین سهم صادرات کشور را به خود اختصاص دادهاند و در بازار سرمایه نیز وضعیت به همین شکل است. بر این اساس، با تکنرخی شدن ارز، شرکتهای فولادی و پتروشیمی که پیش از این محصولات خود را با نرخ ۷۰ هزار تومان در تالار اول صادر میکردند، حداقل با رشد ۶۰ درصدی سود مواجه خواهند شد. به باور بسیاری از کارشناسان، این رشد سود در همین نقطه متوقف نخواهد شد؛ چراکه این افزایش، بر مبنای حجم صادرات سال گذشته محاسبه شده است. با تکنرخی شدن ارز، تمایل تولیدکنندگان به صادرات نسبت به فروش داخلی افزایش مییابد و همین مسئله میتواند حجم صادرات را بهشدت بالا ببرد و سود خالص این شرکتها را چندین برابر کند. البته سایر شرکتها نیز، حتی آنهایی که سهم صادراتی کمتری دارند یا تاکنون صادراتی نداشتهاند، از این روند منتفع خواهند شد؛ چراکه در چنین شرایطی یا صادرات خود را افزایش میدهند یا به جمع صادرکنندگان میپیوندند.
در پایان باید تأکید کرد که این اقدام، ایستگاه نخست و بسیار مهم اصلاحات اقتصادی در مسیر حذف ارز چندنرخی است و در صورت تداوم این روند، میتوان روزهای بسیار روشنی را برای بازار سرمایه ایران متصور بود.
