ناهید حیدری با اشاره به اجرای متناسبسازی حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی از هفته گذشته، گفت: معمولاً حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی از بیستم تا پایان ماه به حساب مستمریبگیران واریز میشود؛ اما در آبانماه بهدلیل انجام محاسبات متناسبسازی و بازنگری در فرمولهای محاسبه، سازمان از ۲۳ آبانماه به پرداخت مستمریها همراه با متناسبسازی حقوقها اقدام کرده است. فرمولی که سازمان تأمین اجتماعی برای محاسبه متناسبسازی به کار برده، طبق اعلام عمومی و بیان مسئولین ذیربط، بر اساس ضریب افت مستمری و اصول محاسبات بیمهای است.
به گفته وی، این فرمول در دومین مرحله متناسبسازی در سال ۱۴۰۰ نیز به کار رفت که براساس آن، ضریب افت مستمری و کاهش ارزش ریالی موردتوجه قرار گرفت و از همین رو، طبق این فرمول حقوق بازنشستگانی که تا پایان سال ۱۳۹۹ بازنشسته شدند، بههنگام شد. البته در آن زمان باتوجه به محدودیت منابع در اختیار سازمان جهت متناسبسازی، ۷۵ درصد مبلغ ضریب افت مستمری پرداخت و قرار شد از محل منابع پیشبینی شده در سال ۱۴۰۱، ۲۵ درصد باقیمانده آن هم پرداخت شود که در نهایت نحوه اقدام آن در هالهای از ابهام قرار گرفت و جهت برقراریهای مستمری سال ۱۴۰۰ سایر سطوح تا پایان برنامه ششم نیز علی رغم وجود قانون و مجوزهای اجرایی، در سال ۱۴۰۱ دیگر هیچ اقدامی در آن برهه از زمان، توسط سازمان تامین اجتماعی صورت نگرفت.
حیدری با اشاره به تصویب قانون برنامه هفتم که از ابتدای سال ۱۴۰۳ لازمالاجرا بوده و براساس جز ۲ بند “ر” ماده ۲۸ و همچنین در راستای اجرای ماده ۹۶ قانون تأمین اجتماعی مصوب سال ۱۳۵۴ با اصلاحات و الحاقات بعدی که سازمان تأمین اجتماعی مکلف شد طی سه سال اول برنامه نسبت به متناسبسازی مستمری بازنشستگان «غیرحداقلبگیر» اقدام شود، بهنحوی که در پایان سال سوم برنامه، نسبت مستمری بازنشسته به حداقل دستمزد همان سال، با ۹۰ درصد نسبت اولین مستمری بازنشستگی به حداقل دستمزد سال برقراری مستمری، متناسب شود که این متناسبسازی در سال اول به میزان ۴۰ درصد و در سالهای دوم و سوم هرکدام ۳۰ درصد مابهالتفاوت تا ۹۰ درصد یادشده خواهد بود، تصریح کرد: براین اساس دولت موضوع متناسبسازی را با ورود مدیرعامل جدید سازمان در دو ماه اخیر در دستورکار خود قرار داد و محاسبات براساس اصول محاسبات بیمهای و در نظر گرفتن ضریب افت بیمهای انجام شد.
بازنشستگان تامین اجتماعی در بلاتکلیفی
اما باتوجه به اجرای متناسبسازی و پرداخت حقوق بازنشستگان همراه با متناسبسازی و همچنین مشخص شدن فرمول، آیا بازنشستگان از نحوه محاسبه متناسبسازی رضایت دارند یا خیر؟ که این کارشناس امور بیمه و تامین اجتماعی در این باره گفت: بحث رضایت نسبی بازنشستگان به عوامل مختلفی بازمیگردد. در زمینه اجرا، سازمان تکلیف خود را انجام داده و در حال پرداخت متناسبسازی است، اما یکی از مباحث قابل توجه، ماهیت مصوبه قانونی است. در این زمینه باید به چند نکته توجه کرد؛ از جمله این موارد متن مصوبه قانون است که براساس آن، نسبت مستمری بازنشسته به حداقل دستمزد همان سال، با ۹۰ درصد نسبت اولین مستمری بازنشستگی به حداقل دستمزد سال برقراری مستمری باید متناسب شود. اختصاص این ۹۰ درصد هیچ مبنای روشنی برای بازنشستگان تامین اجتماعی ندارد اما برای بازنشستگان کشوری و لشکری تکلیف روشن شده است، چراکه متناسبسازی در دستگاههای اجرایی مساوی با ۱۰۰ درصد حقوق دریافتی شاغلان همتراز است و ۱۰ درصد کسری آن هم به کسورات شاغلان مانند مالیات، بیمه و… باز میگردد که بازنشستگان از آن معافاند.
وی یادآور شد: اما ملاک در تامین اجتماعی برای کسر این ۱۰ درصد روشن نبوده و این موضوع موجب ایجاد ابهاماتی برای بازنشستگان تامین اجتماعی شده، چراکه کسر این ۱۰ درصد از ضریب مستمری با روح قانون جهت ترمیم حقوق و لحاظ کردن تورم فزاینده جهت مستمریبگیران تامین اجتماعی به نوعی ایجاد پارادوکس میکند. بهعبارتی علی رغم اینکه بیمهشده در زمان تقاضای برقراری مستمری و تبدیل دستمزد مشمول پرداخت حق بیمه به مستمری به دلیل اینکه معدل و میانگین حقوق، آخرین دو سال وفق ماده ۷۷ قانون تامین اجتماعی در نظر گرفته میشود حدودا ۱۵ درصد از دستمزد مشمول پرداخت حقبیمه وی کسر میشود و به عبارتی حتی اگر فرد، سقفپرداز هم باشد، به دلیل اینکه معدل دو سال آخر بیمهپردازی در نظر گرفته میشود، درنتیجه حدود ۱۵ تا ۱۸ درصد از حقوق و دستمزد بیمهپردازیاش کسر میشود.
منبع:
ایسنا
